Look zonder look

Look zonder look - Alliaria petiolata; `n veelzijdige plant!

 

Al enige weken zie je langs heggen, wegen en bospaden de frisgroene planten staan van de Look zonder Look met zijn hartvormige bladeren. Als je de blaadjes van look-zonder-look fijn wrijft, ruiken ze sterk naar look.  Overigens verspreiden niet alleen de bladeren, maar ook de zaden en wortels deze geur.

Omdat er zich geen ‘lookbolletje’ aan de wortel bevindt, luidt de naam van dit plantje ‘look-zonder look’. Dat aroma wordt veroorzaakt door glucosinolaten, een groep inhoudsstoffen die veel te vinden is in deze familie, en verschillende positieve effecten op de gezondheid hebben. De plant bevat aanzienlijke hoeveelheden vitamine C.

Verder heeft look-zonder-look niets met look of met de lookfamilie te maken Look-zonder-Look is een lid van de Koolfamilie.                       

Look zonder Look bloeit in het late najaar en vroege zomer, de witte kruisbloemen staan met `n aantal als `n bosje bij elkaar. Vooral wanneer de soort geheel in vrucht staat is deze, met zijn grote aantal langwerpige vruchten (hauwen), een opvallende verschijning. Een enkele plant kan honderden zaden produceren, die bij het rijp worden van de hauwen in het rond worden verspreid. Wanneer de plant op zo'n plaats gevonden wordt, staat deze er vaak over een heel gebied. In Nederland en België is het een zeer algemeen voorkomende plant maar ook in grote delen van Europa.

De favoriete standplaats is op vochtige, voedselrijke grond in loofbossen, langs bospaden en beken, liefst enigszins in de schaduw, en daarmee vaak aan de zoom van parken en bossen en in heggen. Ook in de Heemtuin ontbreekt de plant dus niet, op veel plaatsen kom je de plant tegen.

 

Waardplant     

                                                                                                                                                                                    Het is een waardplant. En wat voor een! Veel groen-etende insecten, waaronder de rupsen van het Oranjetipje en het Klein geaderd witje, maar ook schimmels genieten van Look-zonder-look. Het is een belangrijke plant. Ze trekt dus ook insecten aan, de bloemen worden door bijen intensief bezocht. Een waardplant is een plant waarop o.a. een organisme de bestanddelen vindt, die voor zijn groei (en vermeerdering) nodig zijn. Zo`n organisme kan een insect, rups, spint, schimmel, bacterie, half parasitaire of parasitaire plant zijn.

De bloemen: zijn mooi en lekker als decoratie in een salade. Oogsten in de vroege zomer, wanneer de plant volop bloeit.

 

De zaadhauwen: kunnen als ze groen en onrijp zijn, worden gegeten en verwerkt in gerechten. Meestal zijn ze rond juni in deze fase. Ze hebben een pittige knoflook/mosterdzaad.

 

Tot in de Middeleeuwen is de Look zonder look, vanwege zijn pittige-knoflookachtige smaak als keukenkruid gebruikt, met name bij de armere mensen die dure kruiden niet konden betalen. Maar daarmee is het niet gedaan. De Engelsman John Evelyn (1620-1706) noemt het in zijn kookboek Acetaria, a Discourse on Sallets (1699) een medicinale plant, met name gebruikt door de mensen op het platte land en gaf het de naam Jack-by-the-hedge, omdat ze vaak langs hagen en op licht beschaduwde plaatsen staat. En vandaag de dag wordt het in Groot-Brittannië nog veelvuldig gebruikt als groen op sandwiches en in salades.

Bewaren: Het blad kan ook worden gedroogd om later als kruid te gebruiken. Als pesto bv.

 

Kruidenboter met look-zonder-look

Ingrediënten

1 handvol groene kruiden, vers uit de tuin (look-zonder-look, peterselie en bieslook) • 200 g boter • peper en zout

Bereiding.                                                                                                                                                                                                                                            Hak de kruiden fijn en meng ze met de boter. Breng op smaak met peper en zout. Laat opstijven in de koelkast.

 

                    Look zonder look, een plant om niet aan voorbij te lopen én er nog meer van te genieten!!

                                                           Zaadjes te koop in de Heemtuin.

 

 

 

 

 

Terug naar overzicht